Eläketurva

Finlandiya’da, birbirini tamamlayan ve yasayla korunan iki emeklilik sistemi yürürlüktedir:

• Kazanca dayalı emeklilik, bireyin kendi maaşlı işiyle ve girişimciliğiye elde edilebilir.
• Halk emeklilikleri, az gelirlilerin emeklilik (yaşlılık) günlerinde asgari geçimlerini güvence altına alır.

Finlandiya’da yeterince uzun bir süre yaşamış olan kişiler, emekliliklerine en geç 65 yaşını doldurduklarında hak kazanırlar. Halk emekliliği (Kansaneläke), kazanca dayalı emekliğiğibulunmayan ya da kazanca dayalı emekliliği yeterli gelmeyen kişilerin asgari geçim güvencesini sağlama alır. Bu emekliliğin koşulu, kişilerin Finlandiya’da belirli bir süre yaşamış olmalarıdır. Finlandiya’da yaşanmış olan zaman süresi, alınacak olan emeklilik maaşını da etkiler. Kela’dan, yaşlılık aylığı (emekliliği) almaya mı, yoksa göçmen özel yardımına mı (maahanmuuttajan erityistuki) hakkınız olduğunu öğrenin.

Bir işte çalışarak gelirlerini kazanan kişiler, işle elde edilen emeklilik sisteminin çatısı altında olup, tarım girişimcileri (çiftçiler) ve özel girişimciler kendi emeklilik sisteminin çatısı altına girmektedirler. Her iki emeklilik sisteminde de, yaş haddinden emeklikik, malülen emeklilik (işgücü yitimi emekliliği), bireysel erken emeklilik ve işsizlik emekliliği uygulamaları bulunmaktadır. Uygun olan emeklilik biçimi, ilgili kişinin işi ve çalışma koşullarına bağlıdır.

Emeklilik için ayrıca başvuruda bulunmak gerekir. Yaş haddinden dolayı emekliye ayrılma yaşından üç ay önce, emeklilik kurumları emekliliğe başvuracak kişilere yaş haddinden emekliye ayrılma başvurusu formunu yollarlar; bu formda gerekli bilgilerden bir bölümü hazır olarak doldurulmuştur. Ellerine böyle bir form geçmeyen kişilere Kela, içeriğinde halk emekliğinin tanıtıldığı bir mektup gönderir. Yaş haddinden emekliye ayrılma başvuru formunu Kela’dan ya da ilgili emeklilik kurumundan kendiniz de isteyebilirsiniz. Kela’nın internet sayfalarından, yaş haddinden emekliye ayrılma başvurusunun nasıl yapılacağı konusunda bilgi alabilirsiniz.

Eş ya da ailenin geçiminden sorumlu kişi öldüğünde, dul eş ve çocuklar aile emekliliği alabilirler. Kela’nın sayfalarından, emeklilik konusuna ilişkin ayrıntılı bilgiler bulacaksınız: Finlandiya’da emeklilik güvencesi nasıl düzenlenmektedir ve emeklilik için başvuruda nasıl bulunulur. Sayfalarda ayrıca iş hizmeti ve girişimci emekliliği konularında bilgiler bulunmaktadır.