Työ
"Puna e mëson punëtorin”
(Proverb estonez)
Në këto faqe do të gjeni informacione mbi kulturën e finlandeze të punës, informacione nga mund të gjeni punë, si të kërkoni punë, si dhe informacione mbi asistencën financiare, në rast se jeni i papunë. Në këto faqe ka edhe informacione mbi profesione të ndryshme, mbi forma të ndryshme të punës, mbi themelimin e biznesit, mbi vendet e lira të punës, mbi sindikatat, tatimet, sigurimin pensional dhe mbi kujdesin shëndetësor në punë.
A keni ndërmend të shpërnguleni në Finlandë për të punuar? (suunnitteletko muuttoa töihin Suomeen?
Shihni videon në anglisht (englanniksi), polonisht (puolaksi) ose në rumanisht (romaniaksi)për Finlandën, që është prodhuar nga Drejtoria e Punësimit.
Në faqet e internetit të Finnwork-ut ka informacione mbi rregullat që kanë të bëjnë me jetën e punës në Finlandë. (Finnwork sivuilla tietoa työelämän säännöistä Suomessa
)
Në faqet e internetit të Finnwork-ut, pranë Ministrisë së Punësimit dhe Ekonomisë, ka informacione për punëdhënësit që marrin në punëtorë të huaj, për personat që vijnë në Finlandë për të punuar dhe për shtetasit e huaj që tashmë banojnë në Finlandë.
Në faqe flitet në finlandisht (suomeksi), anglisht (englanniksi), suedisht (ruotsiksi),estonisht (viroksi) dhe rusisht (venäjäksi) mbi rregullat në jetën e punës, mbi jejet që nevojiten për të punuar si dhe për kulturën e punës në Finlandë. Ka informacione edhe mbi lidhjen e kontratës së punës, për pagat minimale si dhe për tatimin dhe sigurimin social.
Në faqet e internetit të Ministrisë së Punësimit dhe Ekonomisë, gjendet edhe broshura ”Të punosh në Finlandë”, ku ka informacione bazë mbi jetën dhe punën në Finlandë, në gjuhët e mëposhtme (pdf, 1,4 MB, 40 faqe):
finlandisht (suomi)
suedisht (ruotsi)
anglisht (englanti)
estonisht (viro)
rusisht (venäjä)
frëngjisht (ranska)
polonisht (puola)
Njehsimi ose njohja e diplomës (tutkinnon rinnastaminen tai tunnustaminen
)
A po kërkon punë nga Finlanda dhe dëshiron të shfrytëzosh edhe diplomën që e ke marrë jashtë shtetit? Mund të kërkosh nga Drejtoria Arsimore përqasjen e diplomës, në se ke diplomë të shkollës së lartë jashtë BEE:s dhe BE:së. Në se ke diplomë të vendeve të BE:së dhe BEE:së, atëhere mund të kërkosh njohje të diplomës.
E drejta për ushtrimin e profesionit (mmatinharjoittamisoikeus
)
Në Finlandë, në disa profesione duhet të kesh të drejtën për të ushtruar profesionin, para se ta ushtrosh profesionin. Të tilla profesione janë, për shembull, profesionet e kujdesit shëndetësor. Në faqet internetore të Drejtorisë Arsimore ka nformacione mbi këto profesione, si dhe mbi vendet, nga ku mund të kërkohet e drejta e ushtrimit të profesionit. Rregulloret janë të ndryshme përkatësisht në se personi është nënshtetas i BE:së apo BEE:s. Informacione të mëtejshme do të gjeni nga vendet të cilët vendosin për ushtrimin e të drejtës së profesioneve të fushave të ndryshme. Të dhënat do t’i gjesh në të njëjtën faqe internetore të Drejtorisë Arsimore.
Barazia në punë (yhdenvertaisuus ja tasa-arvo työelämässä
)
Ligji mbi barazinë (yhdenvertaisuuslaki) ndalon diskriminimin në marrjen në punë të njerëzve dhe në shkollim. Informacione mbi këtë temë ka në gjuhët e mëposhtme (pdf, 345 kb, 18 faqe):
finlandisht
suedisht
anglisht
gjuha saame
rusisht
arabisht
somalisht
spanjisht
frëngjisht
Nëse dëshironi informacione të mëtejshme në finlandisht për punën, legjislacionin (lainsäädännöstä), të drejtat dhe detyrat, kontratat e punës e për çështje të tjera që kanë të bëjnë me punën, shihni çelësi i tregut të punës (työmarkkina-avain).
Në faqet e internetit të Ministrisë së Brendshme, do të gjeni informacione të vlefshme për çështjet e migracionit (maahanmuuttoasioista).
Sipas ligjit finlandez burrat dhe gratë janë të barabartë. Burrat dhe gratë duhen trajtuar njësoj gjatë marrjes në punë, në vendin e punës dhe në pagesën e rrogave. Njeriu nuk mund të caktohet në vende të ndryshme pune vetëm për shkak të shtatzënisë ose të pleqërisë.
Në faqen e internetit Rcizmi dhe diskriminimi (rasismi ja syrjintä), të Infopankki-t, do të gjeni informacione se ku mund të kërkoni ndihmë në rast diskriminimi.